به گزارش ثریا - به نقل از زومیت، مغز انسان ساختاری پیچیده و پویا دارد که در طول زندگی تغییر میکند. پژوهشی تازه نشان میدهد رشد مغز از نوزادی تا پیری پنج دورهٔ مهم را پشت سر میگذارد و در هر دوره، نقاط عطفی وجود دارد که مسیر رشد و سازماندهی شبکههای عصبی را به شکل چشمگیری تغییر میدهد.
در پژوهش جدید، دانشمندان در یکی از جامعترین مطالعات انجامشده تا به امروز درباره تغییرات شبکههای عصبی از نوزادی تا پیری، پنج دورهٔ مهم رشد مغز انسان را شناسایی کردهاند. این پژوهش که بر اساس اسکن مغزی نزدیک به ۴ هزار نفر با سنین کمتر از یک سال تا ۹۰ سال انجام شد، نحوهٔ شکلگیری و تحول اتصالات عصبی را در طول زندگی بررسی کرده است.
به گزارش گاردین، نتایج تحقیق پنج مرحلهٔ کلی را نشان داد که با چهار «نقطهٔ عطف» مهم از نظر سازماندهی مغز مشخص میشوند و مسیر رشد مغز را تغییر میدهند؛ این نقاط تقریباً در سنین ۹، ۳۲، ۶۶ و ۸۳ سالگی رخ میدهند.
دکتر دانکن استل، پژوهشگر نوروانفورماتیک در دانشگاه کمبریج و نویسنده ارشد مطالعه گفت: «وقتی به گذشته نگاه میکنیم، بسیاری از ما احساس میکنیم زندگیمان از مراحل مختلفی تشکیل شده است. مغز نیز چنین دورههایی را پشت سر میگذارد. درک این موضوع که مسیر ساختاری مغز پیشرفتی پیوسته نیست، بلکه شامل چند نقطهٔ عطف عمده است، به ما کمک میکند زمان و نحوهٔ آسیبپذیری شبکههای عصبی را شناسایی کنیم.»
مطالعه نشان داد دوره کودکی از زمان تولد تا حدود ۹ سالگی ادامه دارد و سپس مغز وارد مرحله نوجوانی میشود؛ دورهای که بهطور متوسط تا ۳۲ سالگی طول میکشد.
در اوایل دهه چهارم زندگی، اتصالات عصبی مغز به حالت بزرگسالی منتقل میشوند؛ این مرحله طولانیترین دوره است و بیش از سه دهه ادامه دارد. نقطهٔ عطف سوم در حدود ۶۶ سالگی، آغاز مرحلهٔ «پیری زودرس» ساختار مغز را نشان میدهد و نهایتاً مغز در حدود ۸۳ سالگی وارد مرحلهٔ «پیری دیررس» میشود.
دانشمندان سازماندهی مغز را با استفاده از ۱۲ معیار مختلف از جمله کارایی شبکه عصبی، میزان تقسیمبندی آن و اینکه مغز تا چه حد بر گرههای مرکزی تکیه دارد یا شبکهای با اتصالات پراکندهتر دارد، اندازهگیری کردند.
از نوزادی تا دوران کودکی، مغز ما تحت فرآیندی به نام تثبیت شبکه قرار دارد. در این دوره، تعداد زیاد سیناپسها (اتصالات بین نورونها) کاهش مییابد و فقط فعالترین و پرکاربردترین آنها باقی میمانند. پژوهش نشان داد که در همین بازه، کارایی شبکه عصبی مغز کاهش پیدا میکند. همزمان، مادهٔ خاکستری و مادهٔ سفید مغز به سرعت رشد میکنند، بهگونهای که ضخامت قشر مغز (فاصله بین مادهٔ خاکستری بیرونی و مادهٔ سفید داخلی) به اوج خود میرسد و چینخوردگیهای قشر مغز، همان شیارهای مشخص روی سطح مغز، تثبیت میشوند.
در دومین دوره مغز، یعنی دوران نوجوانی، حجم مادهٔ سفید همچنان رشد میکند و سازماندهی شبکههای ارتباطی مغز بهطور فزایندهای دقیقتر میشود. این دوره با افزایش پیوستهٔ کارایی اتصالات در سراسر مغز مشخص میشود که با بهبود عملکرد شناختی ارتباط دارد. این دورهها بر اساس روند پیوستهٔ تغییرات مغز طی یک بازهٔ طولانی تعریف شدهاند و نشاندهندهٔ حرکت مستمر مغز هستند، نه ایستادن آن در وضعیتی ثابت. آلکسا موسلی، سرپرست پژوهش، توضیح داد: «قطعاً منظور ما این نیست که افراد در اواخر دهه سوم زندگی مانند نوجوانان رفتار کنند یا مغزشان شبیه مغز نوجوانان باشد. نکته اصلی الگوی تغییرات است.» او افزود که این یافتهها میتوانند بینشی درباره عوامل خطر اختلالات روانی ارائه دهند که اغلب در دوران نوجوانی بروز میکنند.
در حدود سن ۳۲ سالگی، بیشترین تغییر کلی در مسیر رشد مغز مشاهده میشود. رویدادهای زندگی مانند والد شدن ممکن است در برخی از این تغییرات نقش داشته باشند، هرچند این تحقیق بهطور مستقیم این موضوع را بررسی نکرده است. موسلی گفت: «میدانیم مغز زنانی که مادر میشوند، بعد از تولد کودک تغییر میکند. منطقی است فرض کنیم که بین این نقاط عطف زندگی و تغییرات مغزی ارتباطی وجود داشته باشد.»
از حدود سن ۳۲ سالگی به بعد، ساختار مغز نسبت به دورههای پیشین تا حد زیادی تثبیت میشود و تغییرات کلی در نحوهٔ سازماندهی شبکههای عصبی کمتر میشود. این مرحله با یافتههای پژوهشهای قبلی همخوانی دارد که نشان میدهند در این سنین، هوش و ویژگیهای شخصیتی فرد بهطور نسبی ثابت باقی میمانند. علاوهبراین، بخشهای مختلف مغز بهتدریج تفکیک بیشتری پیدا میکنند و هر منطقه عملکرد نسبتاً مستقل خود را حفظ میکند، بهگونهای که شبکههای عصبی مغز با نظم و کارایی بالاتری عمل میکنند و مغز وارد مرحلهای از ثبات و پختگی ساختاری میشود.
دو نقطهٔ عطف پایانی با کاهش چشمگیر در میزان ارتباطات عصبی مغز مشخص شدند، که پژوهشگران معتقدند این تغییرات با فرایند پیری و تحلیل تدریجی مادهٔ سفید مغز در ارتباط است و نشاندهندهٔ کاهش انعطافپذیری و کارایی شبکههای عصبی در سنین بالاتر است.
منبع : جوانی مغز انسان
برنامه زمانی امتحانات دانشجویان دانشگاه صنعتی امیرکبیر تغییر کرد
حضور وزیر علوم در آیین عاشورای حسینی در زینبیه استانبول
آماده تسهیل فرآیندهای اداری و حمایت از ابتکارات نوآورانه هستیم
ظرفیت ۶۸ هزار نفری پذیرش کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ اعلام شد؛ ثبتنام تا شنبه ۳۰ خرداد
نقش شهادت در آثار محمدعلی نادری؛ وقتی قلمو با زبان درد سخن میگوید
شرایط بهرهمندی مؤسسات قرآنی از نرخ صفر مالیاتی ابلاغ شد
نگاهی دوباره به ایران از دریچه «باد صبا»؛ میراثی که از دیروز بهجا ماند
پیام تسلیت مدیرعامل مرکز گسترش به مناسبت درگذشت یک مستندساز
شاپور رحیمی خواننده و نوازنده پیشکسوت درگذشت
روایت احساسات در بطن تصاویر؛ محدودیتها مانع ثبت جنایات جنگ شدهاند
تام کروز ۴۶ سال حضورش در سینما را با یک کلیپ یادآوری کرد
حقوق طبیعی امام حسین (ع) در آخرین موعظه ایشان
ماجرای پیشگویی امام علی(ع) درباره کربلا و شهادت امام حسین(ع) چه بود؟
کل خیر فی الحسین؛ بزرگترین خسارت جدایی از حسین (ع) است
اسکار از ۵۲۹ نفر برای عضویت دعوت کرد؛ از نگار اسکندرفر تا جیکوب الوردی
آموزش تدبر در قرآن ویژه کارکنان دولت اجرایی میشود
تابلوی ۶۰۰ ساله تایلندی، سند تاریخی پیشینه آئینهای حسینی
بشارت امام صادق (ع) به پیرمرد ۱۰۰ ساله؛ کلید رستگاری در دنیا و آخرت
انتقاد از یک بازیگر و کمدین برای حضور در مراسم ترامپ؛ با فاشیستها عکس نگیر!
مجموعه کامل فیلمهای استنلی کوبریک در یک بسته خاص عرضه میشود
عاشورا و پیوست فرهنگی ایران؛ از سوگ شیعی تا سرمایه انسجام ملی
تاثیر حرف مردم بر سرنوشت یک دختر؛ ایده «مرجان» از کجا پیدا شد؟
سیره امام حسین(ع) آمیزهای از تدبیر دینی و سیاسی و اخلاق اجتماعی بود
مدارک مورد پذیرش برای آزمون دکتری تخصصی و پژوهشی اعلام شد
دانشگاه آزاد شرایط امتحانات پایانترم دانشجویان ارشد و دکتری در شهر محل سکونت را اعلام کرد
مخاطب از دیدن این سریال تکراری خسته نمیشود؛ جادوی «مختارنامه» چیست؟
مجریان تراز زبان فارسی معرفی شدند؛ پدافند زبانی با اجرا!
این ۳ کارگردان معروف برای تشییع رهبر شهید مستند میسازند
توییت جدید محمدباقر قالیباف با انتشار صحنه سیو بیرانوند+عکس
از گاندی تا کارلایل، همه مرید حسین (ع)
ماشین ثروتاندوزی امویان؛ از باندبازی تا احیای هدایای نوروزی
همانگونه که جسم به روزی مادی نیاز دارد، روح نیز به معرفت محتاج است
آیا ماجرای ازدواج حضرت قاسم (ع) در کربلا صحت دارد؟
«حسینیه بهشت»، پیوند خانههای شهدا با خیمههای عاشورا
مهلت ثبتنام در کاروان قرآنی اعزامی به اربعین تا ۵ تیرماه
عکس | جایزه بهترین بازیکن دیدار در دستان علی بیرو
گوشوارههایی که تاریخ فراموششان نکرد
چمران هنوز زنده است
یک فهرست متفاوت از بهترینهای سال ۲۰۲۶ در نیمه راه؛ مستقلها پیشتازند
آمادگی دانشگاه پیام نور برای میزبانی از آزمونهای سایر دانشگاهها
امتحانات پایانترم تحصیلات تکمیلی دانشگاه آزاد حضوری شد
مذاکره با دستگاهها برای توسعه صادرات محصولات فریلنسرها
زمان مصاحبههای آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ تغییر کرد
تمدید مهلت ارسال مقالات سومین همایش هیئت و آیینهای مذهبی
زمان برگزاری آزمون زبان انگلیسی تولیمو تغییر کرد
سیره عملی میرزا جواد آقا ملکی تبریزی، مبتنی بر اصل «شکستن منیت» بود
افتتاح مسجد السلام در امارات با ظرفیت ۴ هزار نمازگزار
بنیامیه، نخستین و وحشتناکترین «خصولتی» تاریخ اسلام
بذر انحراف مجاهدین از سال۴۴ کاشته شد/نقش ساواک و زندان در تعمیق انحراف
شیخ حسین انصاریان: چشمی که بر حسین (ع) گریه کند در قیامت گریان نیست
افبیآی شهر کامل با بیمارستان، هتل و نیروگاه ساخت تا حملات سایبری را تمرین کند
بررسی ظرفیتهای هوش مصنوعی برای ارتقای خدمات زائران در نشست مشترک معاونت علمی و آستان قدس رضوی
ممنوع شدن هوش مصنوعی برای دانش آموزان ابتدایی نروژی
ناسا یک رصدخانه فضایی را در میانه زمین و آسمان به ارتفاع بالاتر میبرد
مصوبات جدید فرصتهای تحقیقاتی خارج از کشور دکتری ابلاغ شد
زنان بیشترین داوطلبان آزمون سمپاد/ نتایج اوایل مرداد اعلام میشود
سریال جدید «سرخدار» در راه آنتن: عمار تفتی به تلویزیون بازگشت
کشف نشانههای اولیه افسردگی در چشم کودکان
دانشمند ایرانی: مغز ما برای این همه خبر بد طراحی نشده است
تنش در ایستگاه فضایی بالا گرفت: ناسا از فضانوردانش خواست پناه بگیرند
محققان هشدار دادند: ایجاد نقاط داغ آلودگی در تنگه هرمز به دلیل ترافیک دریایی
یکی از این ستارههای دوقلو یک سیاره فراخورشیدی را بلعیده است
میلیاردرهای حوزه فناوری راز جوانی ابدی را کشف کردهاند؟
تصویری از یکی از شهدای کوچک امروز لبنان
وزیر آموزش و پرورش: بهرهبرداری از ۲۰۰ تا ۲۵۰ کلاس درس جدید در خراسان رضوی
معاون تربیتبدنی و سلامت: یک میلیون دانشآموز سفیر ایمنی و کمکهای اولیه شدند
۵۰۰ هزار دانشآموز زیر چتر کارت نشاط قرار گرفتند
آزمون مدارس سمپاد و نمونه دولتی با بیش از نیم میلیون داوطلب برگزار شد
پرداخت حقوق فرهنگیان بدون تاخیر انجام میشود
قصهای خواندنی برای کودکان: وقتی روباه جنگل را بههم ریخت
حسن طهرانیمقدم پدر موشکی ایران چگونه با نمیشودها مبارزه کرد؟
از بچههای میناب تا ناوچه دنا و انستیتو همه در مستندهای جدید جنگی
مهرانه مهین ترابی پس از ۲۳ سال دوری از تئاتر به صحنه باز میگردد
سریالهای جدید برای پخش دوبله شدند
مادران برای کوچکترین شهید کربلا لالایی خواندند
راز زنده ماندن مومنان در برزخ؛ هدایت، مشروط به ولایت است
روایت حدادعادل از ویژگیهای آیت الله مجتبی خامنهای
ماجرای خواندنی دیدار دکتر شریعتی و علامه جعفری
حجت الاسلام پناهیان: شفافیت نامه اخیر رهبری نشانه قدرت جمهوری اسلامی است
تمدید مهلت پذیرش دانشجویان بینالمللی در دانشگاه علامه طباطبائی
مصوبات جدید فرصتهای تحقیقاتی خارج از کشور دکتری ابلاغ شد
هشدار وزیر علوم: هوش مصنوعی بدون اخلاق، پیشرفتهترین ابزار ظلم میشود
آمادگی دانشگاه پیام نور برای میزبانی از آزمونهای سایر دانشگاهها
زمان مصاحبههای آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ تغییر کرد
دانشمند ایرانی: مغز ما برای این همه خبر بد طراحی نشده است
امتحانات پایانترم تحصیلات تکمیلی دانشگاه آزاد حضوری شد
رشد استفاده از VPN در بعضی کشورهای اروپایی با قوانین جدید
دادگاه در دهلی نو درخواست بازگشایی تلگرام را رد کرد
کشف نشانههای اولیه افسردگی در چشم کودکان
زمان برگزاری آزمون زبان انگلیسی تولیمو تغییر کرد
تنش در ایستگاه فضایی بالا گرفت: ناسا از فضانوردانش خواست پناه بگیرند
حجت الاسلام پناهیان: شفافیت نامه اخیر رهبری نشانه قدرت جمهوری اسلامی است
روایت حدادعادل از ویژگیهای آیت الله مجتبی خامنهای
چمران هنوز زنده است
ماجرای خواندنی دیدار دکتر شریعتی و علامه جعفری
مدارک مورد پذیرش برای آزمون دکتری تخصصی و پژوهشی اعلام شد
آزمون مدارس سمپاد و نمونه دولتی با بیش از نیم میلیون داوطلب برگزار شد
سریالهای جدید برای پخش دوبله شدند
حسن طهرانیمقدم پدر موشکی ایران چگونه با نمیشودها مبارزه کرد؟
سریال جدید «سرخدار» در راه آنتن: عمار تفتی به تلویزیون بازگشت
ممنوع شدن هوش مصنوعی برای دانش آموزان ابتدایی نروژی
افبیآی شهر کامل با بیمارستان، هتل و نیروگاه ساخت تا حملات سایبری را تمرین کند
زنان بیشترین داوطلبان آزمون سمپاد/ نتایج اوایل مرداد اعلام میشود
دانشگاه آزاد شرایط امتحانات پایانترم دانشجویان ارشد و دکتری در شهر محل سکونت را اعلام کرد
مادران برای کوچکترین شهید کربلا لالایی خواندند
پرداخت حقوق فرهنگیان بدون تاخیر انجام میشود
مهلت ثبتنام در کاروان قرآنی اعزامی به اربعین تا ۵ تیرماه
یکی از این ستارههای دوقلو یک سیاره فراخورشیدی را بلعیده است
شرکت اپل از گران شدن محصولات خود خبر داد
راز زنده ماندن مومنان در برزخ؛ هدایت، مشروط به ولایت است
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.